Kısaca
Markiz ile ön çadırın işi ayrı. Bu rehber doğru eğimi, ayak ve mandal düzenini, deck gibi mandal kabul etmeyen zeminde ne yapılacağını ve rüzgarda tenteyi ne zaman sarmak gerektiğini anlatıyor.
Karavanın içi dar, dışarısı geniş. Markiz bu ikisinin arasını kapatır. Doğru kurulursa deck'i oturma odasına çevirir. Yanlış kurulursa bir gecede hem kendisi gider hem karavanın yan panelini yanında götürür.
Markiz, ön çadır, gölgelik: hangisi senin işin
Üçü aynı şey değil.
- Markiz (sarmalı ya da kasetli tente). Karavanın yan duvarına veya çatısına sabit monte edilir. Kolla ya da motorla açılır. Kasetli olanda kumaş kapalı bir kutuda durur, yol kirinden korunur. Avantajı hız: iki dakikada gölge. Sınırı da bu — üstü var, yanı yok.
- Ön çadır. Karavanın rayına geçirilir, kendi direkleri ve yan bezleri vardır. Kapalı bir oda kurar. Kurulumu yarım saatten uzun sürer.
- Basit gölgelik. Tarp ya da bağımsız direkli güneşlik. Karavana bağlı değil. Ucuz, sökülmesi saniyeler.
Karar kuralı basit. İki gece kalıyorsan markiz yeter. Bir hafta kalıyorsan ön çadır kendini amorti eder. Her gün yer değiştiriyorsan ön çadırı her sabah toplamaktan bıkarsın.
Eğim vermezsen yağmur cebi oluşur
Yatay gerilmiş tente yağmuru tutar. Tutunca ağırlaşır, ağırlaşınca çöker, çöktükçe daha çok su toplar. Bu döngü kolu büker veya kumaşı yırtar. Genelde gece olur ve kimse duymaz.
Çözüm eğim. Burada rakam veren kaynaklar karavan markizi üreticileri değil, veranda ve bina tentesi kaynakları: en az 15 derece, tercihen 15-30 derece arası diyorlar. Karavan markizinde bunu açıölçerle kovalama. İşe yarayan kural şu: bir taraf gözle görülür şekilde alçak olacak. Pratikte iki şey yaparsın:
- Bir ayağı diğerinden belirgin şekilde alçalt. Suyun akacağı yönü sen seç — yürüme yolundan uzak taraf iyi bir tercih.
- Kumaşı gergin tut. Gevşek kumaş kendi başına cep yapar. Kolları açtıktan sonra gerginliği kontrol et.
Sağanak sırasında cep oluştuysa süpürge sapıyla alttan yukarı iterek boşalt. Yağmur bitmeden tenteyi sarma. Islak sararsan kasetin içinde küf yaparsın; nemle uğraşmak ayrı bir iş, karavanda nem ve küf önleme tarafına bak.
Ayak ve mandal: yükü zemine indir
Markizin ayakları iki şekilde durabilir. Karavanın duvarına dayalı ya da yere basmış. Yere bassın. Yere basan ayak rüzgar yükünü toprağa aktarır. Duvara dayalı ayak aynı yükü karavanın panelinden ister.
- Ayakları yere indir. Yumuşak toprakta ayak tabanının altına ufak bir plaka koy, yoksa gömülür.
- Her ayaktan bir gergi ipi çek. İp dik inmesin, dışarı ve öne doğru açılı gitsin.
- Mandalı ipin uzantısında dik saplarsan çıkar. İpin çekme yönünün tersine eğik çak.
- Kolların üzerinden geçen fırtına kayışlarını tak. Bu kayışların işi yükü tek noktaya değil tentenin genişliğine yaymak. Ucuz ip değil, tokalı dokuma kayış al.
Zemin mandal kabul etmiyorsa
Ahşap deck, beton, sıkışmış çakıl, kaya. Mandal ya girmez ya da girdiği yeri mahveder. Off Assos'ta deck ahşap: mandal çakmak yok, vidalamak yok.
Kullanılan yöntemler şunlar:
- Vidalı kazık. Sert ama delinebilir toprağa döndürerek girer. Deck'in dışındaki toprağa uzatabiliyorsan en sağlamı.
- Taban plakası. Beton ve asfalt için. Ayak plakaya oturur, plaka ağırlıkla sabitlenir.
- Su ağırlığı veya ağırlık torbası. Zemine hiç girmez. Deck üstünde en makul seçenek.
- Karavanın kendisi. Kayışın bir ucunu şasiye bağlamak, hiç bağlamamaktan iyidir.
Kaynaklar bu yöntemleri birleştirmeyi öneriyor. Tek başına ağırlık yetmez, tek başına plaka yetmez. Ağırlık artı plaka artı kayış birlikte çalışır.
Rüzgar: burada kaynaklar ayrışıyor
Sana tek bir rakam veren herkese şüpheyle bak.
Üreticiler rakam vermiyor. Thule Omnistor kullanım kılavuzunun söylediği şu: markiz güneş içindir, her hava koşulu için değildir; kuvvetli rüzgarda kapat; açık markizi başıboş bırakma, alandan ayrılmadan önce sar. Eşik vermiyorlar, çünkü eşik karavanın rüzgara göre duruşuna, tentenin ne kadar açıldığına ve etraftaki engellere göre değişiyor.
Satıcı ve blog kaynakları rakam veriyor ama birbirini tutmuyor. Yine de sayılar bir bantta toplanıyor ve o bant çoğu kişinin sandığından alçak. Sarmalı tenteler kabaca 30-40 km/s aralığında test ediliyor. Sınıfına göre verilen tavan 40 km/s ile 50 km/s arasında değişiyor. Kaynakların ortak yeri şu: 30 km/s dolayında tente belirgin şekilde çalışmaya başlıyor, 40 km/s'i geçen sürekli rüzgarda kalıcı hasar başlıyor. Bu tavanı yanlış okuma — "buraya kadar güvenli" demek değil, "buradan sonrası tamir" demek. Türkçe kaynaklar ise sayı vermeyi reddedip "koşula bağlı" diyor.
Pratik okuma: 30 km/s civarında sarmayı planla, 40'ı bekleme. Rakam senin kararının girdisi, kararın kendisi değil. Assos ve Kazdağları hattında öğleden sonra kalkan yerel rüzgar tahminde görünmez. Tente titremeye ve kollar zıplamaya başladıysa sayıyı bekleme, sar.
Tenteyi açık bırakabileceğin tek durum, onu 30 saniyede sarabilecek mesafede olmandır.
Bir uyarı daha: fırtına bastırdıktan sonra sarmaya çalışmak da tehlikeli. Rüzgar yüklü tente düzgün sarılmaz, kol ters açılır, elini kaptırırsın. Sarma kararını erken ver.
Gece bırakılan tente yan paneli neden söküyor
Markizin rayı karavanın yan paneline vidalıdır. Panel sandviç yapıdır: ince dış kaplama, köpük, ince iç kaplama. Vidaların bir kısmı arkadaki metal karkasa değil, yalnızca bu ince dış kaplamaya tutunur.
Rüzgar tenteyi aşağıdan yukarı kaldırır. Bu kaldırma kuvveti kumaşı değil, rayı çeker. Ray en zayıf vidadan başlayarak sırayla kalkar. Kopan yerde bir vida deliği kalmaz, gövdede açık bir yarık kalır. Oradan su girer, panelin içindeki köpük ıslanır. Fatura tenteyle bitmez, gövde tamiri ve rutubet üstüne biner.
Bu yüzden iki şey pazarlık dışı:
- Yatmadan önce markizi sar. Uykuda müdahale edemezsin.
- Kampı bırakıp gezmeye çıkarken sar. Gölgede kalsın diye bıraktığın tente, sen Adatepe'deyken karavanını söker.
Ray çevresindeki mastiği yılda bir kontrol et. Çatlamışsa yenile — karavan bakım rehberi.
Off Assos'ta kurulum
Deck 18 m² ve ahşap. Kapasite sınırı yok, ama mandal çakacak zemin de yok. Yanında ağırlık torbası, tokalı fırtına kayışı ve ayak tabanı için plaka getir. Deck kenarında toprak varsa vidalı kazık işini görebilir; çakılıp çakılamayacağını ve nereye çakabileceğini personele sor.
Deck'te elektrik ve iki temiz su noktası hazır. Markizin altını gerçek bir mutfak ve oturma alanına çevirebilirsin. Masa ve sandalye tarafı ayrı konu, kamp mobilyası seçimi rehberine bak. Alanların yerleşimi için alanlar sayfası var; takıldığın yerde +90 533 607 38 95.
Assos rüzgarlıdır. Tüneli geçtikten sonraki ilk gece tenteni açık bırakma. Bir gece izle, esintinin saatini öğren, ondan sonra karar ver.